Bạn có nhiều nguồn thu nhập? Làm công ăn lương + làm thêm freelance? Hoặc có 2 công việc cùng lúc? Việc tính toán thuế TNCN khi có nhiều nguồn thu nhập có một số điểm đặc biệt cần lưu ý. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách tổng hợp thu nhập, tính thuế và kê khai đúng quy định.

1. Các Trường Hợp Có Nhiều Nguồn Thu Nhập

1.1. Làm Công Ăn Lương + Freelance

Bạn có công việc chính (làm công ăn lương) và làm thêm freelance/part-time. Đây là trường hợp phổ biến nhất.

1.2. Có 2 Công Việc Cùng Lúc

Bạn làm 2 công việc part-time hoặc có 2 hợp đồng lao động cùng lúc.

1.3. Chuyển Việc Giữa Năm

Bạn làm công ty A một phần năm, sau đó chuyển sang công ty B. Đọc thêm bài Cách Tính Lương Khi Chuyển Việc Giữa Năm.

1.4. Thu Nhập Từ Nhiều Nguồn Khác

Bạn có thu nhập từ: lương, thưởng, cho thuê nhà, đầu tư, kinh doanh...

2. Cách Tổng Hợp Thu Nhập

2.1. Tổng Hợp Tất Cả Thu Nhập Trong Năm

Bạn cần tổng hợp tất cả thu nhập từ mọi nguồn trong năm dương lịch:

• Lương từ công việc chính
• Lương từ công việc phụ/freelance
• Thưởng, phụ cấp
• Thu nhập từ cho thuê tài sản
• Thu nhập từ đầu tư, chuyển nhượng vốn
• Các khoản thu nhập khác

3. Cách Tính Thuế TNCN

3.1. Tính Tổng Bảo Hiểm Đã Đóng

Bạn cần tổng hợp tất cả bảo hiểm đã đóng từ các nguồn thu nhập có đóng bảo hiểm (thường chỉ có công việc chính đóng bảo hiểm, freelance không đóng).

3.2. Tính Thu Nhập Chịu Thuế

Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập - Tổng bảo hiểm đã đóng

3.3. Tính Giảm Trừ Gia Cảnh

Giảm trừ gia cảnh được tính một lần duy nhất cho cả năm, không phải tính riêng cho từng nguồn thu nhập:

• Giảm trừ bản thân: 15.5 triệu × 12 = 186 triệu/năm
• Giảm trừ người phụ thuộc: 6.2 triệu × số người × 12

3.4. Tính Thuế TNCN

Thuế TNCN được tính trên tổng thu nhập chịu thuế (sau khi trừ bảo hiểm và giảm trừ) theo biểu thuế lũy tiến 5 bậc 2026.

4. Quy Định Kê Khai Thuế

4.1. Khi Nào Phải Kê Khai?

Bạn phải kê khai quyết toán thuế cuối năm nếu:

• Có nhiều nguồn thu nhập (dù đã khấu trừ thuế tại nguồn)
• Tổng thu nhập chịu thuế > 186 triệu/năm (sau giảm trừ bản thân)
• Có thu nhập từ nguồn không khấu trừ thuế tại nguồn (freelance, cho thuê...)

4.2. Thời Hạn Kê Khai

Thời hạn kê khai quyết toán thuế: Trước ngày 31/3 năm sau.

Ví dụ: Quyết toán thuế năm 2026 → Nộp trước 31/3/2027.

4.3. Hồ Sơ Cần Chuẩn Bị

• Tờ khai quyết toán thuế TNCN (mẫu 05/KK-TNCN)
• Giấy chứng nhận khấu trừ thuế từ các nguồn thu nhập
• Bảng lương, hợp đồng lao động
• Hóa đơn, chứng từ thu nhập từ freelance (nếu có)
• Giấy tờ chứng minh giảm trừ gia cảnh (nếu có)

5. So Sánh: Thuế Đã Khấu Trừ vs Thuế Phải Nộp

5.1. Thuế Đã Khấu Trừ Tại Nguồn

Mỗi nguồn thu nhập có thể đã khấu trừ thuế tại nguồn:

• Công việc chính: Công ty đã khấu trừ thuế dựa trên lương tại công ty đó
• Freelance: Khách hàng có thể đã khấu trừ 10% (nếu giá trị > 2 triệu/lần)
• Cho thuê: Người thuê có thể đã khấu trừ 5-10%

5.2. Tính Lại Thuế Phải Nộp

Khi quyết toán, bạn tính lại thuế phải nộp trên tổng thu nhập. Sau đó so sánh:

• Nếu thuế phải nộp > thuế đã khấu trừ: Nộp bổ sung
• Nếu thuế phải nộp < thuế đã khấu trừ: Hoàn thuế

6. Tips Tối Ưu Thuế

Tip 1: Đăng Ký Giảm Trừ Gia Cảnh

Nếu bạn có người phụ thuộc, hãy đăng ký giảm trừ gia cảnh tại công việc chính. Mỗi người phụ thuộc được giảm trừ 6.2 triệu/tháng (74.4 triệu/năm).

Tip 2: Ghi Chép Tất Cả Thu Nhập

Hãy ghi chép tất cả thu nhập từ mọi nguồn để tổng hợp chính xác khi quyết toán thuế. Sử dụng Excel hoặc ứng dụng quản lý tài chính.

Tip 3: Lưu Giữ Chứng Từ

Lưu giữ tất cả chứng từ liên quan: giấy chứng nhận khấu trừ thuế, hóa đơn, hợp đồng... để làm hồ sơ quyết toán thuế.

Tip 4: Quyết Toán Đúng Hạn

Hãy quyết toán thuế đúng hạn (trước 31/3) để tránh bị phạt. Bạn có thể quyết toán trực tuyến qua cổng dịch vụ công.

Tip 5: Tách Biệt Thu Nhập (Nếu Có Thể)

Nếu có thể, hãy phân bổ thu nhập đều theo các tháng/quý để tránh phải đóng thuế ở bậc cao. Tuy nhiên, điều này phụ thuộc vào khả năng đàm phán với khách hàng.